ނޭޕާލާއި ޓިބެޓް ގުޅޭ ބޯޑަރު ސަރަޙައްދުގައި ކުއްލިއަކަށް ހިނގި ފެންބޮޑުވެ، ކިސަޑު ހެދުނު ނުރައްކާތެރި ކާރިސާގައި މަރުވި މީހުންގެ އަދަދު 675 އަށް އަރައިފިއެވެ. އަދި 3،000 އެއްހާ މީހުން ގެއްލިފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާއިރު، ކިސަޑުތަކާއި ކުނިބުނީގެ އިތުރުން ހަލާކުވެފައިވާ އިމާރާތްތަކުގެ ތެރެއިން މީހުން ހޯދުމުގެ މަސައްކަތް ރެސްކިއު ޓީމުތަކުން މެދުކެނޑުމެއްނެތި ދަނީ ކުރަމުންނެވެ.

އޯގަސްޓް 26 ވަނަ ދުވަހު މެދުތެރޭ ނޭޕާލަށް ކުރިމަތިވި މި ބޮޑު ކާރިސާއާ ގުޅިގެން މީހުން ސަލާމަތްކުރުމާއި އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމުގެ މަސައްކަތަށް ހަތަރު ދުވަސް ވެފައިވާއިރު، މަރުވި މީހުންގެ އެންމެ ފަހުގެ އަދަދު ނޭޕާލްގެ ފުލުހުން ކަށަވަރުކޮށްދިނީ މިއަދެވެ. މީގެއިތުރުން، ޗައިނާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ވަނީ ބޯޑަރުގެ ޓިބެޓް ފަޅިން ހަތް މީހަކު މަރުވެފައިވާކަން ވަކިން ކަށަވަރުކޮށްދީފައެވެ.

މި ކާރިސާގެ ސަބަބުން އެތައް އަވަށެއް އެއްކޮށް އެކަހެރިވެފައިވާއިރު، ފެންބޮޑުވުމާއި ބިންގަނޑު ކަނޑައިގެން ދިއުމުގެ ސަބަބުން ގެދޮރާއި، ވެހިކަލްތަކާއި، މަގުތަކާއި ފާލަންތައް ހަލާކުވެ، ހައިޑްރޯޕަވަރ އިންފްރާސްޓްރަކްޗާއަށް ވަނީ ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބިފައެވެ. ކޯރުގެ ތިރީ ސަރަޙައްދުތަކުން އެތައް ސަތޭކަ ބައެއްގެ ހަށިގަނޑު ފެނިފައިވާއިރު، އޭގެ ތެރެއިން ބައެއް ހަށިގަނޑުތައް އޮޔާގޮސް އަވަށްޓެރި އިންޑިއާއަށް އެތެރެވި ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

މީހުން ސަލާމަތްކުރާ ޓީމުތަކުން މިހާތަނަށް ވަނީ ނޭޕާލުގައި ތާށިވެފައި ތިބި ގާތްގަނޑަކަށް 3،000 މީހުން ރައްކާތެރި ހިސާބުތަކަށް ބަދަލުކޮށްފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި 163 ބިދޭސީން ހިމެނެއެވެ. ނޭޕާލް އަސްކަރިއްޔާއިން ބުނި ގޮތުގައި 2،465 މީހުން ވަނީ ސަލާމަތްކޮށްފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އިންޑިއާގެ 113 މީހުންނާއި، ޗައިނާގެ 26 މީހުންނާއި، ދެކުނު ކޮރެއާގެ 15 މީހުންނާއި، ޖަރުމަނުގެ ހަތަރު މީހުންނާއި، އިޓަލީގެ ދެ މީހުންނާއި، އެމެރިކާގެ ދެ މީހުންގެ އިތުރުން އޮމާންގެ ރައްޔިތަކު ހިމެނެއެވެ.

ހައިޑްރޯޕަވަރ މަޝްރޫޢުތައް ހިންގާ ސަރަޙައްދުތަކުގައި، ޚާއްޞަކޮށް ރަސުވާގައި ހުންނަ ޓްރިޝޫލީ އޭ 3 ހައިޑްރޯޕަވަރ ޕްރޮޖެކްޓްގެ ޓަނަލްތަކުގެ ތެރޭގައި 100 އަށް ވުރެ ގިނަ މަސައްކަތްތެރިން އަދިވެސް ތާށިވެފައި ތިބި ކަމަށް ބެލެވޭތީ، އެތަނުގައި ސަލާމަތްކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށްދަނީ ވަރަށް އަވަސް އަދި ނާޒުކު ހާލަތެއްގައެވެ. ބޯކޮށް ވާރޭވެހުމާއި ހާލަތު ނުރައްކާތެރިވުމުގެ ސަބަބުން މަސައްކަތަށް ބޮޑެތި ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވި ނަމަވެސް، ޑްރިލިންގ އިކުއިޕްމަންޓް ބޭނުންކޮށްގެން ޓަނަލްތަކުގެ ދޮރުތައް ސާފުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ނޭޕާލް އަސްކަރިއްޔާއާއި ފުލުހުން ވަނީ ވަރުގަދަކޮށްފައެވެ.

ނޭޕާލް ސަރުކާރުގެ އެދުމުގެ މަތިން ޗައިނާއިން ވަނީ ޓަނަލްތަކުން މީހުން ސަލާމަތްކުރުމުގެ ޚާއްޞަ ފަސް މާހިރަކު ހެލިކޮޕްޓަރުގައި ޓިބެޓުން ނޭޕާލަށް ފޮނުވާފައެވެ. މީގެއިތުރުން އިންޑިއާއިން ވެސް ވަނީ މެޑިކަލް މުވައްޒަފުންނާއި ޓަނަލް-ރެސްކިއު މާހިރުން ހިމެނޭ ގޮތަށް 11 މެންބަރުންގެ ޚާއްޞަ ޓީމެއް އެހީތެރިވުމަށް ފޮނުވާފައެވެ.

މިދަނޑިވަޅުގައި، އިތުރަށް ފެންބޮޑުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު އޮތުމުން ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ތިބީ ކަންބޮޑުވުމެއްގެ ތެރޭގައެވެ. ގެއްލުން ލިބުނު ބައެއް ސަރަޙައްދުތަކަށް އިތުރަށް ވާރޭވެހި ގުގުރާނެ ކަމަށް ނޭޕާލުގެ މޫސުމާ ބެހޭ އިދާރާއިން އިންޒާރު ދީފައިވާއިރު، މޫސުން އިތުރަށް ގޯސްވުމުގެ ސަބަބުން ހެލިކޮޕްޓަރު ދަތުރުތަކަށާއި މީހުން ހޯދުމުގެ މަސައްކަތްތަކަށް ހުރަސްއެޅިދާނެ ކަމުގެ ބިރު ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ.

ނޭޕާލާއި ޓިބެޓް ބޯޑަރު ކައިރީގައިވާ ފަރުބަދައަކުން ގަނޑުފެންގަނޑެއް ކަނޑައިގެން ގޮސް އުފެދުނު ފެންގަނޑަކާ މެދުވެސް ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެއް އުފެދުނެވެ. ނަމަވެސް ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯތަކުން އެ ފެންގަނޑުގެ އުސްމިނާއި ބޮޑުމިން މަޑުމަޑުން ކުޑަވަމުންދާކަން ފެންނަން ހުރުމުން، އެ ފެންގަނޑު ބަންޑުންވެގެން ދިއުމުގެ ވަގުތީ ނުރައްކާ ކުޑަވެފައިވާ ކަމަށް ޗައިނާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ބުންޏެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ގަނޑުފެންގަނޑު ކަނޑައިގެން ދިޔަ ސަރަޙައްދު ކައިރީގައި އޮތް އެއަށްވުރެ ބޮޑު އެހެން ފެންގަނޑެއްގެ ހާލަތު ދަނީ މޮނިޓަރ ކުރަމުންނެވެ.

މި ލިބުނު ބޮޑު ގެއްލުންތަކުގެ ސަބަބުން ނޭޕާލަށް މާލީ ގޮތުން ބޮޑެތި ބުރަތަކެއް އުފުލަންޖެހޭނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. އެ ގައުމުގެ ފައިނޭންސް މިނިސްޓަރު ސްވަރނިމް ވާގްލޭ ލަފާކުރައްވާ ގޮތުގައި ގައުމު އަލުން އާރާސްތުކުރުމަށް 4 ބިލިއަން ޑޮލަރާއި 5 ބިލިއަން ޑޮލަރާއި ދެމެދުގެ އަދަދެއް ބޭނުންވާނެއެވެ. ނަމަވެސް ލިބުނު ގެއްލުންތަކުގެ ތަފްޞީލީ ދިރާސާއެއް އަދިވެސް ދަނީ ކުރިއަށެވެ.

މީހުން ސަލާމަތްކުރާ ޓީމުތަކުން ވަގުތާ ވާދަކޮށް މަސައްކަތް ކުރަމުންދާއިރު، މޯޗަރީތަކުގެ ޖާގަ ފުރިފައިވުމާއި މަރުވެފައިވާ މީހުން ކާކުކަން ދެނެގަތުމުގެ އުނދަގޫ މަސައްކަތާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުމުން ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކަށް ވަނީ އިތުރު ގޮންޖެހުންތަކަކާ ކުރިމަތިލާން ޖެހިފައެވެ.ނޭޕާލްގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ޝިސިރް ޚަނާލް ވަނީ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ފަންނީ އެހީތެރިކަމަށް، ޚާއްޞަކޮށް ޓަނަލްތަކުން މީހުން ސަލާމަތްކުރުމަށާއި، ޢުމްރާނީ ވަސީލަތްތައް އަލުން އާރާސްތުކުރުމަށާއި، ޑީ.އެން.އޭ މެދުވެރިކޮށް މީހުން ދެނެގަތުމަށާއި އަދި ފެންނަ މައްޔިތުންގެ ހަށިގަނޑުތައް ރައްކާކޮށް ބެލެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިކަން ހޯދުމަށް އިލްތިމާސްކުރައްވާފައެވެ.