ގާޒާގެ ގެދޮރު ސުންނާފަތިކޮށްލި ނުރައްކާތެރި ވައިގެ ހަމަލާތަކަށް ދެ އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވެފައިވާއިރު، އެތައް ހާސް އާއިލާތަކެއް އަދިވެސް ދިރިއުޅެމުންދަނީ ވެއްޓިފައިވާ އިމާރާތްތަކުގެ ދަށުގައި ތާށިވެފައިވާ އެމީހުންގެ ލޯބިވާ މީހުންގެ ހަށިތަކާ މެދު އޮތް ހިތްދަތި ނޭނގުމެއްގެ ތެރޭގައެވެ. މިއީ އެމީހުންގެ ހިތާމަތައް ނިމުމެއް ނެތް ތަހައްމަލަކަށް ބަދަލުކޮށްލި ކަމެކެވެ.

މީގެ ތެރޭގައި އުމުރުން 34 އަހަރުގެ ފިދާ ހާޖީ ހިމެނެއެވެ. 16 ނޮވެމްބަރު 2023 ގައި އިޒްރޭލުން ދިން ވައިގެ ހަމަލާއެއްގައި ގާޒާ ސިޓީގެ އަލް-ޒައިތޫން އަވަށުގައި ހުރި އޭނާގެ އާއިލާގެ ތިން ބުރީގެ ގެ ސުންނާފަތިވުމުން އޭނާގެ ދިރިއުޅުން މުޅިން ބަދަލުވިއެވެ. އެ ވަގުތު އެ އިމާރާތުގެ ތެރޭގައި އޭނާގެ އާއިލާގެ 30 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން ތިއްބެވެ. ފިދާ އާއި އޭނާގެ ހަތަރު ދަރިން ސަލާމަތްވީ އެމީހުން ބޭރުގައި ހުރި ކޮޓަރިއެއްގައި ތިބުމުންނެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ފިރިމީހާ އަދުނާން ހާޖީ އާއި އާއިލާގެ އެހެން ގިނަ މެންބަރުން އެ ހަމަލާގައި ޝަހީދުވިއެވެ.

ގާޒާގެ ދެކުނުގައި މަސްތަކެއް ވަންދެން ރެފިއުޖީއެއްގެ ގޮތުގައި އުޅުމަށްފަހު، އޮކްޓޯބަރު 2025 ގެ ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމަށްފަހު ފިދާ އެނބުރި އައެވެ. ނަމަވެސް އޭނާއާ ކުރިމަތިލާން ޖެހުނީ އޭނާގެ ލޯބިވާ އެތައް ބަޔަކު އަދިވެސް އެގޭގެ ކުނިތަކުގެ ދަށުގައި ވަޅުލެވިފައިވާ ކަމުގެ ހިތްދަތި ހަގީގަތާއެވެ.

”އަހަރެން ލޯބިވާ މީހުން އަދިވެސް އެ ކުނިތަކުގެ ދަށުގައި ތިބިކަން އަހަންނަށް ތަސައްވަރެއް ނުކުރެވޭ“ އެމީހުންނަށް އެކަށީގެންވާ ވަދާއީ ސަލާމެއް ކުރުމުގެ ނުވަތަ ވަޅުލުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބުމުގެ ހިތްދަތިކަން ސިފަކޮށްދެމުން އޭނާ ބުންޏެވެ. އޭނާގެ ފިރިމީހާގެ ހަށިގަނޑު ފަހުން ފެނި ވަޅުލެވުނު ނަމަވެސް، އާއިލާގެ ގިނަ މެންބަރުން އަދިވެސް ވަނީ ގެއްލިފައެވެ.

މި ނަފްސާނީ ބުރަ ފިދާގެ ދަރިންނަށް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކޮށްފައެވެ. އޭނާގެ ދަރިފުޅު ހާލާ ގެއަށް އެނބުރި އައި ފަހުން ނަފްސާނީ ގޮތުން ބޮޑު އަސަރެއް ކޮށް، ކެއުމާ ދުރުވެ، އޭނާގެ ބައެއް ތިމާގެ ކުދިންގެ ހަށިތައް އަދިވެސް އެ ސުންނާފަތިވެފައިވާ ގޭގެ ދަށުގައި ހުރިކަން އެނގޭތީ އަބަދު ބިރެއްގެ ތެރޭގައި އުޅެން ޖެހިފައިވެއެވެ.

ޖުލައި 1 ގައި، އެކަށީގެންވާ ސާމާނު ނެތް ނަމަވެސް، އާއިލާގެ މީހުން އަމިއްލައަށް ހަށިތައް ނެގުމަށް މަސައްކަތް ކުރިއެވެ. އެމީހުންނަށް ހަ ހަށިގަނޑު ނެގުނު ނަމަވެސް، ދެ އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވެފައިވުމުން އެއީ ކޮން ބައެއްކަން ދެނެގަތުމަށް ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަތިވެފައެވެ.

އެމީހުންގެ މި ވާހަކައަކީ މުޅި ގާޒާގައި އޮތް އިންސާނީ ކާރިސާގެ ކުޑަ މިންވަރެކެވެ. ގާޒާގެ ސިވިލް ޑިފެންސްއިން ބުނާ ގޮތުގައި، ވެއްޓިފައިވާ އިމާރާތްތަކުގެ ދަށުން ކުނިތައް ނެގުމަށް ބޭނުންވާ ބަރު މެޝިނަރީ ނެތުމުގެ ސަބަބުން އެތައް ހާސް ހަށިތަކެއް އަދިވެސް ވަނީ ތާށިވެފައެވެ.

އިންސާނީ އެހީދޭ ޖަމިއްޔާތަކުން އިންޒާރު ދޭ ގޮތުގައި، މި ލަސްވުމުގެ ސަބަބުން އާއިލާތައް ތިބީ ”މެދުކެނޑިފައިވާ ހިތާމައެއްގެ“ ތެރޭގައެވެ. މިއީ ލޯބިވާ މީހުން މުޅިން ވަކިވެގެން ދިޔަކަން ގަބޫލުކުރަން ދަތިވެފައިވާ، އަދި އެކަށީގެންވާ ގޮތެއްގައި ވަޅުލުމުގެ ފުރުސަތު ނުލިބި އޮތް ހިތްދަތި ހާލަތެކެވެ. ވަގުތު ފާއިތުވަމުންދާ ވަރަކަށް، ހަށިތައް ކުނިވުމުގެ ސަބަބުން އެއީ ކޮން ބައެއްކަން ދެނެގަތުން ދަތިވެ، ނަފްސާނީ އަނިޔާ އިތުރަށް ބޮޑުވެއެވެ.

ސިވިލް ޑިފެންސްގެ އޮފިޝަލުން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ހަށިތައް ނެގުމުގެ މަސައްކަތް ބިނާވެފައިވަނީ ވަރަށް މަދު ވަސީލަތްތަކެއްގެ މައްޗަށެވެ. އިންޓަނޭޝަނަލް ކޮމިޓީ އޮފް ދަ ރެޑް ކްރޮސް އިން ކޮނުމަށް ބޭނުންވާ މެޝިންތައް ފޯރުކޮށްދީފައިވީ ނަމަވެސް، އެ ތަކެތި ބޭނުންކުރެވޭ ވަގުތަކީ ހަމައެކަނި މަދު ގެތަކެއް ބަލައި ފާސްކުރުމަށް ފުދޭ މިންވަރެއް ކަމަށް އޮފިޝަލުން ވިދާޅުވެއެވެ.

ސަލާމަތްކުރާ މީހުން ގިނަ ފަހަރަށް ބިނާވަނީ މަންޒަރު ދުށް މީހުންގެ ވާހަކަތަކަށާއި އަމިއްލަ ސާމާނުތަކަށެވެ. ބައެއް ފަހަރު ފެންނަނީ ހަމައެކަނި އިންސާނީ ހަށިގަނޑުގެ ބައިތަކެވެ. އެމީހުން ބުނާ ގޮތުގައި މިއީ ނަފްސާނީ ގޮތުން ވަރަށް ބޮޑު ތަހައްމަލެކެވެ. ކޮންމެ މިޝަނެއް ނިމުމަށްފަހު ވެސް، ހިތާމަވެރި އާއިލާތަކުގެ ހަނދާންތަކާއި އެމީހުންނަށް ފެންނަ ބިރުވެރި މަންޒަރުތައް އެ މަސައްކަތްތެރިންގެ ހިތްތަކުގައި ބިރުވެރިކަން އުފައްދައެވެ.