އެމެރިކާ އާއި އީރާނާ ދެމެދު ގަތަރުގެ ދޯހާގައި ކުރިއަށްދިޔަ ނުސީދާ މަޝްވަރާތައް ބޮޑު ކުރިއެރުމަކާ ނުލައި ނިމިއްޖެއެވެ. ނަމަވެސް، މެދުވެރިއެއްގެ ދައުރު އަދާކުރާ ފަރާތްތަކުން މި މަޝްވަރާތަކަކީ ”އެދެވޭ ކުރިއެރުންތަކެއް“ ލިބުނު ބައްދަލުވުންތަކެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކޮށްފައިވާއިރު، ދެ ފަރާތުން ވެސް ވަނީ މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް އެއްބަސްވެފައެވެ.

ފަންނީ ފެންވަރުގައި ބޭއްވުނު މި މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށްދިޔައީ ވޮޝިންޓަނާއި ތެހެރާނާ ދެމެދު އަސްކަރީ ނުތަނަވަސްކަން އިތުރުވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސްޓްރެޓީޖިކް ގޮތުން މުހިންމު ހޯރްމުޒް ކަނޑުއޮޅިއާ ގުޅުންހުރި ކުރިމަތިލުންތައް ހިމެނެއެވެ. މި ބައްދަލުވުމުގައި އެންމެ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކަށް ހައްލެއް ހޯދުމުގެ ބަދަލުގައި، މަޝްވަރާވެރިން އިސްކަންދިނީ މީގެ ދެ ހަފުތާ ކުރިން އެއްބަސްވި ވަގުތީ އެއްބަސްވުމުގެ ބައިތައް ތަންފީޒުކުރުމަށެވެ.

މެދުއިރުމަތީގެ ނުތަނަވަސްކަން ކުޑަކޮށް، އިތުރު ހަނގުރާމައެއް ހިނގިޔަނުދީ ހުއްޓުވުމަށް ކުރާ މަސައްކަތުގައި، ޕާކިސްތާނާ ގުޅިގެން ގަތަރުން ދަނީ މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރަމުންނެވެ.

އީރާނުގެ ވަފުދުގެ އިސްވެރިއަކަށް ހުންނެވީ ޑެޕިއުޓީ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ކާޒިމް ޣަރީބްއާބާދީއެވެ. ނަމަވެސް އީރާނުގެ އިސް ބޭފުޅުން ކަމަށްވާ ފޮރިން މިނިސްޓަރު އައްބާސް އަރާގްޗީ އާއި ޕާލަމެންޓުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ބާގިރު ގާލީބާފް މި ބައްދަލުވުމުގައި ބައިވެރިވެވަޑައެއް ނުގަންނަވައެވެ. އެމެރިކާގެ ފަރާތުން ޚާއްޞަ މަންދޫބު ސްޓީވް ވިޓްކޮފް ބައިވެރިވެވަޑައިގެންނެވިއިރު، ގަތަރުގެ އަމީރު ޝައިޚް ތަމީމް ބިން ހަމަދު އައްޘާނީ ވަނީ ޖެރެޑް ކުޝްނަރ ހިމެނޭހެން އެމެރިކާގެ މަންދޫބުންނާ ބައްދަލުކުރައްވައި، ސުލްހައިގެ މަސައްކަތުގައި ގަތަރުން ދޭ އަހައްމިއްޔަތު ހާމަކުރައްވާފައެވެ.

ޣަރީބްއާބާދީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި މަޝްވަރާތަކުގެ ތެރެއިން ވަކި ދެ ބައްދަލުވުމެއް ބޭއްވުނެވެ. ފުރަތަމަ ބައްދަލުވުމުގައި އަލިއަޅުވާލީ ކުރީގެ އެއްބަސްވުންތަކާ އެމެރިކާއިން ޚިލާފުވެފައިވާ ކަމަށް އީރާނުން ބުނާ މައްސަލަތަކަށެވެ. ކުރިމަގުގައި ޖެހޭ މައްސަލަތައް ހައްލުކުރުމަށާއި މުއާމަލާތްތައް ރަނގަޅުކުރުމަށްޓަކައި މުއާމަލާތް ކުރެވޭނެ ޗެނަލެއް ގާއިމުކުރުމަށް ދެ ފަރާތުން އެއްބަސްވިއެވެ.

ދެވަނަ ބައްދަލުވުމުގައި މަޝްވަރާކުރެވުނީ ހިފަހައްޓާފައިވާ އީރާނުގެ 6 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ފައިސާ ދޫކުރުމާ ގުޅޭގޮތުންނެވެ. އީރާނުގެ އޮފިޝަލުން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ގަތަރުގެ ސެންޓްރަލް ބޭންކާއެކު ކުރެވުނު މަޝްވަރާތަކުން، އެ ފައިސާގެ އެއްބައި އީރާނަށް ބޭނުންވާ ޒަރޫރީ މުދާ ގަތުމަށް ބޭނުންކުރުމަށާއި، އެއްބަސްވެފައިވާ ނިޒާމެއްގެ ދަށުން އެ ތަކެތި އީރާނަށް ލިބޭނެ ގޮތް ހެދުމަށް ވަނީ އެއްބަސްވެވިފައެވެ.

އެންމެ މުހިންމު މައްސަލަތަކުގައި ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބުނުކަން އެއްވެސް ފަރާތަކުން ހާމަނުކުރި ނަމަވެސް، ނާޒުކު ބައެއް މައްސަލަތައް އަދިވެސް އެޖެންޑާގައި އެބަހުއްޓެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހޯރްމުޒް ކަނޑުއޮޅީގެ މުސްތަގުބަލާއި، އީރާނުގެ ނިއުކްލިއާ ޕްރޮގްރާމާއި، ހިފަހައްޓާފައިވާ ފައިސާގެ އިތުރުން ލުބުނާނުގައި ހިނގަމުންދާ ހަނގުރާމަ ހިމެނެއެވެ.

ފަހަކަށް އައިސް ހިނގި އަސްކަރީ ހާދިސާތަކާއެކު ވެސް، ހޯރްމުޒް ކަނޑުއޮޅި މެދުވެރިކޮށް ކުރާ ވިޔަފާރީގެ މުއާމަލާތްތައް އަންނަނީ އިއާދަވަމުންނެވެ. ކަނޑުދަތުރުފަތުރުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ޖޫން މަހުގެ ފަހު ހަފުތާގައި އުޅަނދުފަހަރުގެ ދަތުރުތައް އޭގެ ކުރީ ހަފުތާއާ އަޅާބަލާއިރު 50 އިންސައްތައަށް ވުރެ އިތުރުވެފައިވެއެވެ. މިއީ ބައިނަލްއަގުވާމީ ޝިޕިންގް ކުންފުނިތަކުގެ އިތުބާރު ބޮޑުވަމުންދާ ކަމުގެ ނިޝާނެކެވެ.

މިދިޔަ އަހަރުގެ 12 ދުވަހުގެ ހަނގުރާމައިގައި ގެއްލުންވި ނިއުކްލިއާ މަރުކަޒުތައް ބެލުމުގެ ހުއްދަ އިންޓަނޭޝަނަލް އެޓޮމިކް އެނާޖީ އެޖެންސީގެ އިންސްޕެކްޓަރުންނަށް ދީފައިވާ ކަމަށް ދެކެވޭ ވާހަކަތައް އީރާނުން ވަނީ ދޮގުކޮށްފައެވެ. ޕާލަމެންޓުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ބާގިރު ގާލީބާފް ވިދާޅުވީ އިންސްޕެކްޓަރުންނަށް މިހާރު ވަދެވެނީ ހަމައެކަނި ބުޝެހްރު ނިއުކްލިއާ ޕަވަރ ޕްލާންޓަށާއި ތެހެރާނުގެ ރިސާޗް ރިއެކްޓަރަށް ކަމަށެވެ. އަދި ގެއްލުންވި އެހެން ތަންތަން ބެލުމަކީ އީރާނުގެ ގާނޫނު މަނާކުރާ ކަމެއް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.

ކުރިއަށް އޮތް ތަނަށް ބަލާއިރު، ގަތަރުން ބުނެފައިވަނީ މަޝްވަރާތަކުގެ ދެން އޮންނަ ބުރު ބާއްވާނީ އީރާނުގެ ކުރީގެ ރޫހާނީ ލީޑަރު އަލީ ޚާމަނާއީގެ ޖަނާޒާގެ ކަންކަން ނިމުމުން ކަމަށެވެ. އީރާނާއި އިރާގުގައި މި ހަފުތާ ބަންދުގައި ފެށުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ހަ ދުވަހުގެ ރަސްމިއްޔާތުތަކުގައި، ޕާކިސްތާނުގެ ބޮޑުވަޒީރު ޝެހްބާޒް ޝަރީފް ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާހެން ސަރަހައްދީ ގައުމުތަކުގެ އިސްވެރިން ބައިވެރިވެވަޑައިގަންނަވާނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

އެންމެ ފަހުން ބޭއްވުނު މަޝްވަރާތަކުން މާ ބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބިފައި ނުވި ނަމަވެސް، ދުނިޔޭގެ އެންމެ ނުތަނަވަސް އެއް ސަރަހައްދު ހަމަޖެއްސުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކުގެ ތެރެއިން، ޚާރިޖީ ގުޅުންތައް ދެމެހެއްޓުމަށް ދެ ފަރާތުންވެސް އިސްކަންދޭކަން ހާމަވެއެވެ.