ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގައި ސޮއިކުރުމަށްފަހު ދެން ކަން ހިނގަނީ ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟ ދުނިޔޭގެ ގިނަ ބަޔަކަށް ”ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުން“ މާނަކުރެވެނީ ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓި، އަމާންކަން ގާއިމުވާން ފެށުން ކަމުގައެވެ. ނަމަވެސް، އަލްޖަޒީރާއިން ކުރިއަށް ގެންދިޔަ އާ ތަހުގީގަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ގައްޒާ، ދެކުނު ލުބުނާން އަދި ދެކުނު ސޫރިޔާގެ ބިމުގެ ހަގީގަތް މިއަށްވުރެ މާ ބޮޑަށްވެސް އޮޅުންބޮޅުން ބޮޑެވެ.މި ތަހުގީގުން ހާމަވާ ގޮތުގައި، މި ސަރަހައްދުތަކުގައި އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ ބާރު ހިނގާ ސަރަހައްދު މިހާރު ގާތްގަނޑަކަށް 1,000 އަކަ ކިލޯމީޓަރަށް ފެތުރިފައިވެއެވެ.

މިއީ ދުނިޔޭގެ ބައެއް ކުދި ގައުމުތަކަށްވުރެ ވެސް ބޮޑު ސަރަހައްދެކެވެ. ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯތަކާއި، އަސްކަރީ ޗާޓުތަކާއި، ޖިއޮގްރަފިކް ދިރާސާތަކުގެ އިތުރުން ހަނގުރާމައިގެ މައުލޫމާތުތައް ބޭނުންކޮށްގެން ތަހުގީގު ކުރި ފަރާތްތަކުން ވަނީ، 7 އޮކްޓޯބަރު 2023 ގެ ފަހުން ރަސްމީކޮށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ރޮނގުތަކުން ބޭރަށް އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ ބާރު ފެތުރިފައިވާ ގޮތް ދެނެގަނެފައެވެ.ގައްޒާގައި ބޮޑަށް ބަލާފައިވަނީ ”ޔެލޯ ލައިން“ (ރީނދޫ ރޮނގު) އަށެވެ. މިއީ އޮކްޓޯބަރު 2025 ގެ ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމަށްފަހު އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ ޗާޓުތަކުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ރޮނގެކެވެ. ރަސްމީ ގޮތުން މި ރޮނގަކީ ގައްޒާގެ ތެރޭގައި އިސްރާއީލުގެ ބާރު ހިނގާ ސަރަހައްދުގެ އިން ކަމަށް ބުނެފައިވީ ނަމަވެސް، ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯތަކުން ފެންނަ ގޮތުގައި އިސްރާއީލުގެ ސިފައިން ވަނީ އެ ރޮނގަށްވުރެ ބޭރަށް އެތައް ސަރަހައްދެއްގައި ރީނދޫ ކުލައިގެ ސިމެންތި ފާހަގަތައް ޖަހާފައެވެ.މި ފާހަގަތައް ޖަހާފައިވާ ތަންތަނަށް އައި ބަދަލު އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަގަވީ ގައްޒާ ސިޓީގެ އިރުމަތީ ފަރާތުންނެވެ. ގައްޒާގެ ސަރުކާރުގެ މީޑިއާ އޮފީހުން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަހު އިސްރާއީލު ސިފައިން ވަނީ ހުޅަނގަށް ގާތްގަނޑަކަށް 300 މީޓަރު ކުރިއަށް ޖެހި، ޝުޖާއިއާ އަދި ތުއްފާ ފަދަ އަވަށްތަކުން ފަލަސްތީނުގެ އިތުރު އާއިލާތައް ގެދޮރުން ނެރެލާފައެވެ. ތަހުގީގު ކުރި ފަރާތްތަކުން އަންދާޒާ ކުރާ ގޮތުގައި ގައްޒާގެ ބިމުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވުރެ ބޮޑު ސަރަހައްދެއްގައި މިހާރު ހިނގަނީ އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ ބާރެވެ. އަދި އުތުރުގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކުގައި މިއަށްވުރެ ބޮޑަށްވެސް ބާރު ފަތުރާފައިވެއެވެ.މިފަދަ ކަންތައްތަކެއް ދެކުނު ލުބުނާނުން ވެސް ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފައެވެ. އޭޕްރީލް 2026 ގައި ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަށް ވީ އެއްބަސްވުމަށްފަހު، އިސްރާއީލުގެ ޗާޓުތަކުން ދައްކަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 570 އަކަ ކިލޯމީޓަރު އެ ގައުމުގެ އަސްކަރީ ބާރުގެ ދަށުގައިވާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، 2026 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް އަދި މޭ މަހުގެ ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯތަކުން ފެންނަ ގޮތުގައި، ރަސްމީ އަސްކަރީ ސަރަހައްދުން ބޭރުގައިވާ އަވަށްތަކުގައި ވެސް އިމާރާތްތައް ތަޅާލުމާއި ސުންނާފަތިކުރުމުގެ މަސައްކަތްތައް ހިންގާފައިވެއެވެ.މީގެ އެންމެ ސާފު އެއް މިސާލަކީ ”ޒައުތަރު އަލް-ޝަރްގިއްޔާ“ އެވެ. އޭޕްރީލް މަހުގެ ފަހުކޮޅާ ހަމައަށް އެ އަވަށުގެ އިމާރާތްތައް ހުރި ނަމަވެސް، ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުން ތަންފީޒުވި ފަހުން ނަގާފައިވާ ފޮޓޯތަކުން ފެންނަނީ އެތަން އެއްކޮށް ސުންނާފަތިކޮށްލާފައިވާ މަންޒަރެވެ.ދެކުނު ސޫރިޔާގެ ހާލަތު މިއަށްވުރެ ތަފާތެވެ. އެއީ އެ ސަރަހައްދުގައި އިސްރާއީލުގެ ރަސްމީ އަސްކަރީ ޗާޓެއް ނެތުމުންނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ތަހުގީގު ކުރި ފަރާތްތަކުން ބަލާފައިވަނީ 1974 ވަނަ އަހަރުގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ހިފާފައިވާ ގޯލާން ހައިޓްސް އާއި ސޫރިޔާ ވަކިކުރާ ”އަލްފާ ލައިން“ އިން ބޭރުގައި ހަދާފައިވާ އަސްކަރީ މަރުކަޒުތަކަށެވެ.މި މަރުކަޒުތައް ޗާޓަށް އެރުވުމުން ފެންނަނީ ޖަބަލް އަލް-ޝެއިޚުން ފެށިގެން އުރުދުންއާ ގާތްކުރާ ޔަރްމޫކް ކޯރާ ހަމައަށް ދެމިގެންދާ މެދުނުކެނޑޭ އަސްކަރީ ސަރަހައްދެކެވެ. ދެކުނު ސޫރިޔާގައި އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރީ ބާރު ސީދާ ގޮތެއްގައި ހިނގާ ސަރަހައްދު ގާތްގަނޑަކަށް 235 އަކަ ކިލޯމީޓަރަށް އަރާނެ ކަމަށް ލަފާކުރެވެއެވެ.މީގެ އިތުރުން، ”އާމްޑް ކޮންފްލިކްޓް ލޮކޭޝަން އެންޑް އިވެންޓް ޑޭޓާ ޕްރޮޖެކްޓް“ ގެ މައުލޫމާތުތައް ދިރާސާކުރިއިރު، ޑިސެމްބަރު 2024 އާއި ޖެނުއަރީ 2026 އާ ދެމެދު އިސްރާއީލު ސިފައިން ސޫރިޔާގެ ސަރަހައްދަށް 800 އަށްވުރެ ގިނަ ފަހަރު ވަދެގަނެފައިވާކަން އެނގެއެވެ. މީގެ ތެރެއިން ބައެއް ފަހަރު ސޫރިޔާގެ އެތެރެއަށް 63 ކިލޯމީޓަރަށް ވުރެ ފުންމިނަށް ސިފައިން ވަދެފައިވާ ކަމަށް ރިޕޯޓުތައް ބުނެއެވެ.ޖުމްލަކޮށް ބަލާއިރު، މި ހޯދުންތަކުން ކުރަހައިދެނީ ރަސްމީ ޗާޓުތަކާއި އާންމުކޮށް ހާމަކުރާ ބަޔާންތަކާ މުޅިން ތަފާތު މަންޒަރެކެވެ. މިއީ ޒަމާނީ ހަނގުރާމަތަކުގައި ސަރަހައްދީ ރޮނގުތަކަކީ ހަމައެކަނި ކަރުދާހުގައި ކުރަހާލާ ރޮނގުތަކެއް ނޫންކަމާއި، އެއީ ޗެކްޕޮއިންޓްތަކާއި، ސެޓެލައިޓް ފޮޓޯތަކާއި، އަސްކަރީ މަގާމުތަކުގެ އެހީގައި ބިމުގެ ހަގީގަތް ބަދަލުކޮށްލުން ކަން ހާމަކޮށްދޭ ހެއްކެކެވެ.