އެމެރިކާއާއި އީރާނާ ދެމެދު ހިނގަމުންދާ ކުރިމަތިލުންތައް ނުރައްކާތެރި އާ މަރުހަލާއަކަށް ވަދެފައިވާއިރު، ތެހެރާނުން ދެމުންދާ ބަދަލުހިފުމުގެ ހަމަލާތައް އިސްރާއީލުން ބޭރަށް ފުޅާކޮށް، ބަހްރޭނާއި އުރުދުންގައި ހުރި އެމެރިކާއާ ގުޅުންހުރި އަސްކަރީ މަރުކަޒުތަކަށް އަމާޒުކޮށްފިއެވެ. އަދި މި ހަމަލާތައް ކުވެއިތާ ހަމައަށްވެސް ވަނީ ފޯރާފައެވެ. މި ހަމަލާތައް ފުޅާވުމާ ގުޅިގެން ސަރަހައްދީ ބޮޑު ހަނގުރާމައެއް ފެށިދާނެކަމުގެ ބިރު ބޮޑުވެ، ކަނޑުދަތުރުފަތުރުގެ މަގުތަކަށް ބުރޫއަރައި، މި ކާރިސާ ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށްޓަކައި ޑިޕްލޮމެޓިކް މަސައްކަތްތައް ވަނީ ވަރުގަދަކޮށްފައެވެ.

އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާގެ ބަޔާންތަކާ ހަވާލާދީ ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އުރުދުންގައި ހުންނަ އެމެރިކާއިން ހިންގާ މުވާފަގު ސަލްތީ އެއާ ބޭސްއަށާއި ބަހްރޭންގައި ހުންނަ އީސާ އެއާ ބޭސްއަށް ވަނީ ޑްރޯން ހަމަލާތަކެއް ދީފައެވެ. ތެހެރާނުން ބުނާ ގޮތުގައި މި ހަމަލާތައް އަމާޒުކޮށްފައިވަނީ އަސްކަރީ އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރަށެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ހަތިޔާރު ގުދަންތަކާއި، މަތިންދާބޯޓު މަރާމާތުކުރާ ތަންތަނާއި، އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭ އިމާރާތްތައް ހިމެނެއެވެ. މި ހަމަލާތައް ދީފައިވަނީ އެމެރިކާއިން މެދުނުކެނޑި 11 ވަނަ ރޭ އީރާނަށް ވައިގެ ހަމަލާތައް ދެމުންދަނިކޮށެވެ. ބައިނަލްއަގުވާމީ މުޖުތަމައުގެ ކަންބޮޑުވުންތައް ހުރި ނަމަވެސް ވޮޝިންޓަނުން ދަނީ އެގައުމުގެ އަސްކަރީ ކެމްޕޭން ކުރިއަށް ގެންދަމުންނެވެ.

އެމެރިކާގެ ޑިފެންސް ސެކްރެޓަރީ ޕީޓް ހެގްސެތު ގާނޫނު ހަދާ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންނަށް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މި ހަނގުރާމައިގެ ހަރަދު މިހާރު ވަނީ 37.5 ބިލިއަން ޑޮލަރަށް އަރާފައެވެ. މިއީ މީގެ ކުރިން އަންދާޒާކުރި އަދަދަށްވުރެ ގާތްގަނޑަކަށް 8 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ އިތުރުވުމެކެވެ. މި އަދަދުގެ ތެރޭގައި ސެޕްޓެމްބަރު 30 ގެ ނިޔަލަށް ހިނގާނެ ކަމަށް ލަފާކުރާ އަސްކަރީ ހަރަދުތައް ހިމެނެއެވެ. މިއީ މި ދިގުލައިގެންދާ ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން މާލީ ގޮތުން އުފުލަންޖެހޭ ބުރަ ބޮޑުވަމުންދާކަން ހާމަކޮށްދޭ ކަމެކެވެ.

މަސްރަހު ނުތަނަވަސްވެފައިވީ ނަމަވެސް، ރޭގަނޑުގެ ވަގުތުގައި ތެހެރާނަށް އެމެރިކާއިން އެއްވެސް ހަމަލާއެއް ދީފައިވާކަން ކަށަވަރުވެފައެއް ނުވެއެވެ. އީރާނުގެ އޮފިޝަލުން ވިދާޅުވީ ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުން ވެރިރަށުގެ ވައިގެ ދިފާއީ ނިޒާމުތައް ހަރަކާތްތެރިކުރި ނަމަވެސް، އެއްވެސް ގޮވުމެއްގެ ރިޕޯޓެއް ލިބިފައިނުވާ ކަމަށެވެ. ތެހެރާނާ ކައިރި ސަރަހައްދުތަކެއް ކަމަށްވާ ސެމްނާން ފަދަ ތަންތަނަށް މީގެ ކުރިން ހަމަލާދީފައިވީ ނަމަވެސް، ތެހެރާނަށް ސީދާ ހަމަލާއެއް މިހާތަނަށް އަމާޒުވެފައެއް ނުވެއެވެ.

މި ހަމަލާތަކުގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ވިޔަފާރިއަށްވެސް ދަނީ ބުރޫއަރަމުންނެވެ. ފަރަންސޭސިވިލާތުގެ ޝިޕިން ކުންފުނި ސީ.އެމް.އޭ ސީ.ޖީ.އެމް އިން ވަނީ އޮގަސްޓް 1 އިން ފެށިގެން ކޮންޓޭނަރަކުން 65 ޑޮލަރާއި 165 ޑޮލަރާ ދެމެދުގެ ”އިމަޖެންސީ ސާޗާޖެއް“ ނަގަން ނިންމާފައެވެ. އެ ކުންފުނިން ބުނި ގޮތުގައި މިއީ ދުނިޔޭގެ ތެލުގެ ވިޔަފާރީގައި އެންމެ މުހިންމު އެއް ސަރަހައްދު ކަމަށްވާ ހޯރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ސަރަހައްދުގައި އުފެދިފައިވާ ނުތަނަވަސްކަމުގެ ސަބަބުން ތެލުގެ އަގު އިންތިހާއަށް އުފުލުމާ ގުޅިގެން ނިންމި ނިންމުމެކެވެ.

ބައިނަލްއަގުވާމީ ކަންބޮޑުވުންތައް ދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ. ޔުނައިޓެޑް އަރަބް އެމިރޭޓްސް ޔޫއޭއީ ގައި ބޭއްވި ބައްދަލުވުމެއްގައި މިސްރުގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ބަދުރު އަބްދުލްއާތީ އާއި ޔޫއޭއީގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު އަބްދުالله ބިން ޒައިދު އާލް ނަހްޔާން ވަނީ ގަލްފުގެ ގައުމުތަކަށް އީރާނުން ދިން ހަމަލާތައް ކުށްވެރިކުރައްވާފައެވެ. އެ ބޭފުޅުން އެ ހަމަލާތައް ސިފަކުރެއްވީ ގައުމުތަކުގެ އިސްތިގުލާލަށް އަރައިގަތުމެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އަދި ސަރަހައްދީ ހަމަޖެހުން ގާއިމުކުރުމަށާއި ހޯރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅިން ދަތުރުފަތުރު ކުރުމުގެ މިނިވަންކަން ކަށަވަރުކުރުމަށްޓަކައި ޑިޕްލޮމެޓިކް މަސައްކަތްތައް ވަރުގަދަކުރުމަށް އެ ބޭފުޅުން ގޮވާލެއްވިއެވެ.

މިދަނޑިވަޅުގައި، އެމެރިކާގެ ސެކްރެޓަރީ އޮފް ސްޓޭޓް މާކޯ ރޫބިއޯ އާސިއާންގެ ބައްދަލުވުންތަކުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަތުމަށް މެނީލާއަށް ވަޑައިގަތުމުން، އެ ސިޓީގައި ވަނީ ހަނގުރާމައާ ދެކޮޅު މުޒާހަރާތަކެއް ފަށާފައެވެ. މުޒާހަރާގެ ބައިވެރިން ވަނީ ވޮޝިންޓަނުން ހަނގުރާމަ އިތުރަށް ފުޅާކުރަމުންދާ ކަމަށް ތުހުމަތުކޮށް، ފިލިޕީންސްގައި އެމެރިކާގެ އަސްކަރީ ބާރުތައް އިތުރުކުރުމާ ދެކޮޅަށް އިންޒާރު ދީފައެވެ. އާސިއާންގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރުންވެސް ވަނީ ސަރަހައްދީ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ދެމެހެއްޓުމަށާއި، ވިޔަފާރި އުޅަނދުފަހަރަށް ހުރަހެއް ނެތި ދަތުރުކުރެވޭނެ މަގު ފަހިކޮށްދިނުމަށްޓަކައި، ހަމަލާތައް ހުއްޓާލުމަށް އެމެރިކާއާއި އީރާނަށް ގޮވާލައްވާފައެވެ.

އަސްކަރީ ހަރަކާތްތައް ފުޅާވެ، ޑިޕްލޮމެޓިކް ނުތަނަވަސްކަން އިތުރުވެ، ދުނިޔޭގެ ވިޔަފާރިއަށް އޭގެ އަސަރު ކުރަމުންދާއިރު، މިހާރުވެސް ނުތަނަވަސްވެފައިވާ މެދުއިރުމަތީގެ މި ކާރިސާގެ ތެރެއަށް އިތުރު ގައުމުތަކެއް ވަދެގެން ހިނގައިދާނެ ކަމުގެ ބިރުވެރިކަން ދަނީ ބޮޑުވަމުންނެވެ.